انواع لودسل (Load Cell) را میتوان از سه زاویه دستهبندی کرد: شکل بدنه و جهت اعمال بار (تکنقطهای، خمشی، فشاری، S شکل)، سازوکار تبدیل نیرو (استرینگیج، هیدرولیکی، پنوماتیکی) و نوع خروجی (آنالوگ یا دیجیتال). در توزین صنعتی، مبنای تعیین نوع معمولاً شکل بدنه و جهت بار است؛ چون لودسلهایی با ظرفیت یکسان اما نوع متفاوت، ممکن است در محل نصب جای هم ننشینند.
این مقاله ستون موضوع لودسل در زتا توزین است. آموزش لودسل را از نوعشناسی شروع میکنیم، نوعها را در یک جدول مقایسه میکنیم و در پایان میگوییم برای استعلام چه اطلاعاتی لازم است. مشخصات عددی مدلها (ظرفیت، کلاس دقت، خروجی) در این مقاله نیامده، چون به دیتاشیت همان مدل بستگی دارد.
لودسل چیست؟
لودسل حسگری است که نیرو یا وزن را به سیگنال الکتریکی قابلاندازهگیری تبدیل میکند. در بازار گاهی آن را «سنسور وزن» هم مینامند. در یک سیستم توزین، لودسل زیر یا کنار سازهی باربر قرار میگیرد و سیگنالش از طریق کابل (و در سیستمهای چندلودسلی، از طریق جعبه تقسیم لودسل) به نمایشگر یا مبدل میرسد.
لودسل چگونه کار میکند؟
نحوه کار لودسل بر پایهی تغییر شکل بسیار کوچک یک قطعهی فلزی (المان الاستیک) است. وقتی بار وارد میشود، بدنهی لودسل کمی تغییر شکل میدهد. کرنشسنجهایی که روی نقطههای مشخصی از بدنه چسبانده شدهاند، مقاومت الکتریکیشان عوض میشود و این تغییر در یک مدار پل وتستون (Wheatstone Bridge) به سیگنال تبدیل میشود. هرچه بار بیشتر باشد، تغییر سیگنال بیشتر است.
روش اندازهگیری لودسل: از نیرو تا عدد وزن
روش اندازهگیری لودسل در یک سیستم توزین، زنجیرهای ساده است:
- بار روی سازه یا باسکول قرار میگیرد و به لودسل منتقل میشود.
- بدنهی فلزی لودسل کمی تغییر شکل میدهد.
- مقاومت کرنشسنجها تغییر میکند و پل وتستون سیگنال الکتریکی میسازد.
- سیگنال، که در لودسل آنالوگ معمولاً در حد میلیولت است، از کابل یا جعبه تقسیم به نمایشگر میرسد.
- نمایشگر سیگنال را تقویت و کالیبره میکند و بهصورت عدد وزن نشان میدهد.
این بخش، آموزش اندازهگیری لودسل در سطح مفهومی است. آزمایش عملی با مولتیمتر و عیبیابی در این صفحه نمیآید.

انواع لودسل بر اساس سازوکار تبدیل نیرو
از نظر سازوکار، سه گروه شناختهشده وجود دارد:
- لودسل استرینگیج (کرنشسنج): نیرو را با کرنشسنجهای مقاومتی به سیگنال الکتریکی تبدیل میکند. شکلهای معرفیشده در ادامه (تکنقطهای، خمشی، فشاری، S شکل) از این گروهاند و این گروه در بیشتر کاربردهای صنعتی بهکار میرود.
- لودسل هیدرولیکی: نیرو را به فشار یک سیال، معمولاً روغن، تبدیل میکند و آن فشار با یک سنسور یا گیج خوانده میشود.
- لودسل پنوماتیک: همین ایده را با هوا یا گاز فشرده اجرا میکند.
در دستهبندی فعلی مجموعه زتا توزین، دستهی جداگانهای برای هیدرولیکی و پنوماتیک وجود ندارد. برای مرور تکمیلی طبقهبندی انواع استرینگیج و معیارهای تعیین نوع، راهنمای فنی DwyerOmega (به انگلیسی) را ببینید.
انواع لودسل و کاربرد آنها بر اساس شکل بدنه
شکل بدنه تعیین میکند بار از کدام جهت وارد شود، لودسل چگونه نصب شود و در چه سازهای جا بگیرد. در ادامه، نوعهای رایج را معرفی میکنیم و برای هر نوع، دستهی مربوط در فروشگاه و برندهای فهرستشده در آن را مینویسیم.

نوع تکنقطهای (تکپایه)
در لودسل تک پایه (تک نقطهای یا Single Point) یک سر لودسل به پایه و سر دیگر به صفحهی باربر وصل میشود. بار روی سطح یک سکوی کوچک تا متوسط مینشیند و لودسل، در محدودهای که دیتاشیت تعریف میکند، خطای ناشی از خارج از مرکز بودن بار را جبران میکند. کاربرد رایج آن ترازو و سکوی کوچک، نوار نقالهی توزیندار و دستگاههای بستهبندی است. در فروشگاه، این دسته با برندهای ZEMIC و KELI فهرست شده است.
نوع خمشی و تیر برشی (Shear Beam)
لودسل خمشی شکلی تیرمانند دارد؛ یک سر آن ثابت میشود و بار به سر دیگر وارد میشود. کاربرد رایج آن سکوی توزین، مخزن و سیستمهایی است که چند لودسل با هم بهکار میروند. فروشگاه این دسته را با عنوان «لودسل خمشی Shear Beam» نشان میدهد و برندهایی مانند ZEMIC و KELI در آن فهرست شدهاند. تفاوت فنی دقیق ساختار خمشی و برشی را در این صفحه باز نمیکنیم؛ نوع مکانیکی هر مدل را از دیتاشیت همان مدل بخوانید.
نوع خمشی دوطرفه (Dual Shear Beam)
لودسل خمشی دوطرفه دو انتهای ثابت دارد و بار در بخش میانی وارد میشود. به همین دلیل معمولاً در سازههایی دیده میشود که لودسل از دو طرف مهار میشود، مانند مخزن و توزین فرآیندی. در دستهبندی فروشگاه، این نوع با برند KELI فهرست شده است.
نوع فشاری و ستونی (Compression / Canister)
در لودسل فشاری بار در امتداد محور لودسل وارد میشود و آن را فشرده میکند. گونهی ستونی (Canister) معمولاً در ظرفیتهای بالاتر و در سیستمهایی با چند لودسل، مثل سیلو، مخزن و باسکولهای بزرگ دیده میشود. آببندی و ظرفیت هر مدل را از دیتاشیت همان مدل بخوانید. در فروشگاه، این دسته با برندهای ZEMIC، Flintec و KELI فهرست شده است.
نوع کششی و S شکل (S-Type)
لودسل S-Type (S شکل) بدنهای شبیه حرف S دارد و معمولاً با پیچ چشمی (Eye Bolt) به سازه وصل میشود. کاربرد رایج آن اندازهگیری بار آویزان و نیروی کشش است. بسیاری از مدلهای این گروه هم کشش و هم فشار را میپذیرند، اما جهت بار باید مطابق دیتاشیت همان مدل باشد. دستهی فروشگاه با عنوان «لودسل فشاری کششی S-Type» نامگذاری شده و برندهایی مانند ZEMIC و KELI در آن فهرست شدهاند.
نوعهای خاص: دیسکی، دکمهای و مینیاتوری
لودسلهای دیسکی (Pancake)، دکمهای (Button) و مینیاتوری برای فضای محدود و ارتفاع نصب کم طراحی میشوند. برای این نوعها دستهی جداگانهای در فروشگاه تعریف نشده است. اگر پروژهی شما به نوعی بیرون از پنج دستهی بالا نیاز دارد، نیاز را در مرحلهی استعلام بنویسید؛ مسیر استعلام در بخش پایانی همین صفحه آمده است.
مقایسه انواع لودسل در یک جدول
برای مقایسه لودسلها در یک نگاه، جدول زیر شکل بدنه، جهت بار و کاربرد رایج هر نوع را کنار هم میگذارد.
| نوع | شکل و جهت بار | کاربرد رایج | نکتهی تعیین نوع |
|---|---|---|---|
| تکنقطهای (تکپایه) | یک سر ثابت؛ بار روی صفحهی سکو | ترازو و سکوی کوچک تا متوسط، نوار نقالهی توزیندار | حدود جبران بار خارج از مرکز را در دیتاشیت ببینید |
| خمشی (Shear Beam) | تیرمانند؛ یک سر ثابت، بار به سر دیگر | سکو، مخزن و سیستمهای چندلودسلی | نوع مکانیکی را از دیتاشیت همان مدل و ظرفیت بخوانید |
| خمشی دوطرفه | دو سر ثابت؛ بار در میانه | مخزن و توزین فرآیندی | شکل مهار دو طرف را با سازه تطبیق دهید |
| فشاری و ستونی | بار در امتداد محور | سیلو، مخزن و سکوهای بزرگ | آببندی و ظرفیت را از دیتاشیت بخوانید |
| کششی و S شکل | بدنهی S؛ بار کششی و در بسیاری از مدلها فشاری | بار آویزان و اندازهگیری نیروی کشش | جهت بار را مطابق دیتاشیت تعیین کنید |
| دیسکی، دکمهای، مینیاتوری | کمارتفاع | فضای نصب محدود | دستهی جدا در فروشگاه ندارد |
تفاوت نوعها در سه پرسش پرتکرار
تکنقطهای یا خمشی؟
تفاوت لودسل تکنقطهای و خمشی بیش از هرچیز در سازهی نصب است. لودسل تکنقطهای برای سکوی کوچکی است که بار روی یک صفحه مینشیند و در محدودهی تعریفشده، خارج از مرکز بودن بار را تحمل میکند. لودسل خمشی برای سازههایی است که چند لودسل در گوشهها یا زیر مخزن قرار میگیرند و بار از جهت مشخصی وارد میشود. پس در پرسش «لودسل تکنقطهای یا خمشی؟» ابتدا شکل سازه و تعداد تکیهگاهها را بنویسید، بعد ظرفیت را.
فشاری یا کششی؟
لودسل فشاری یا کششی؟ جواب در جهت نیرو است. تفاوت لودسل کششی و فشاری این است که لودسل فشاری زیر بار فشرده میشود و لودسل کششی با بار کشیده میشود. باری که از بالا آویزان است معمولاً به نوع کششی (مثل S شکل) میرسد و باری که روی لودسل مینشیند به نوع فشاری. اگر ممکن است بار هر دو جهت را تجربه کند، مدلی را بخواهید که دیتاشیتش هر دو جهت را تأیید کرده باشد.
خمشی یا فشاری؟
تفاوت لودسل خمشی و فشاری در مسیر بار است. در لودسل خمشی بار به یک سر تیر وارد میشود و تیر تغییر شکل میدهد؛ در لودسل فشاری بار در امتداد محور میآید. نتیجهی عملی این است که نقطهی نصب و مسیر بار در دو نوع فرق میکند، پس نوع را از روی سازه تعیین کنید، نه فقط از روی ظرفیت.
لودسل آنالوگ یا دیجیتال؟ تفاوت در خروجی
لودسل آنالوگ سیگنال خام، معمولاً در حد میلیولت، تحویل میدهد و نمایشگر یا مبدل باید آن را تقویت و پردازش کند. در لودسل دیجیتال، مدار تبدیل سیگنال به دادهی دیجیتال در خود لودسل یا نزدیک آن قرار دارد و خروجی بهصورت دیجیتال ارسال میشود. نوع خروجی از شکل بدنه جداست؛ خروجی هر مدل را از دیتاشیت همان مدل بخوانید.
نکتهی اجرایی این است که ورودی نمایشگر باید با نوع سیگنال لودسل بخواند. معیارهای انتخاب نمایشگر را در راهنمای انتخاب نمایشگر باسکول جادهای ببینید.
بهترین نوع لودسل کدام است؟
بهترین نوع لودسل بهطور کلی وجود ندارد؛ نوع مناسب از چهار چیز تعیین میشود: جهت و مسیر بار، سازهی نصب، ظرفیت و تعداد لودسلها، و محیط کار. جدول زیر منطق تصمیم را بر اساس وضعیت بار نشان میدهد و جای دیتاشیت را نمیگیرد.
| وضعیت بار | نوعی که معمولاً بررسی میشود | پیش از تصمیم بخوانید |
|---|---|---|
| بار روی یک سکوی کوچک یا متوسط مینشیند | تکنقطهای (تکپایه) | حدود بار خارج از مرکز و ظرفیت |
| سازهای با چند تکیهگاه، مثل مخزن یا سکو | خمشی یا خمشی دوطرفه | نوع مکانیکی و شکل نصب همان مدل |
| بار از بالا فشار میدهد و ظرفیت زیاد یا چند لودسل لازم است | فشاری و ستونی | آببندی، ظرفیت و لوازم نصب |
| بار آویزان است یا نیروی کشش اندازهگیری میشود | کششی و S شکل | جهت بار و نوع اتصال |
| فضای نصب بسیار کم است | دیسکی، دکمهای یا مینیاتوری | ارتفاع و روش اعمال بار |
اشتباههای رایج هنگام تعیین نوع لودسل
- تعیین نوع فقط بر اساس ظرفیت: دو لودسل همظرفیت ممکن است شکل نصب و جهت بار متفاوتی داشته باشند.
- تعمیم نوع مکانیکی به کل خانوادهی یک مدل: در برخی خانوادهها، نوع مکانیکی با ظرفیت عوض میشود؛ دیتاشیت همان ظرفیت را بخوانید.
- حدسزدن نوع از روی عبارتهای گواهی یا برچسب: نوع را از دیتاشیت و کد کامل مدل تعیین کنید، نه از جهت بارگذاری یا عبارتی کلی روی برگه.
- یکیگرفتن نوع خروجی با شکل بدنه: آنالوگ یا دیجیتال بودن مستقل از شکل بدنه است و باید با نمایشگر بخواند.
- بیتوجهی به هماهنگی در سیستم چندلودسلی: مشخصات هر لودسل را با دیتاشیت و راهنمای نمایشگر یا جعبه تقسیم تطبیق دهید.
برای استعلام چه اطلاعاتی را آماده کنیم؟
قیمت پس از ثبت استعلام اعلام میشود. برای اینکه نوع درست پیشنهاد شود، این موارد را در فرم ثبت سفارش بنویسید یا هنگام تماس بگویید:
- کاربرد: باسکول، مخزن، سیلو، بار آویزان یا مورد دیگر.
- جهت بار: فشاری، کششی یا هر دو.
- ظرفیت کل مورد نیاز و تعداد لودسلهایی که قرار است بهکار روند.
- شکل سازهی نصب و محدودیت فضا.
- محیط کار: رطوبت، گرد و غبار، شستوشو یا فضای باز.
- نمایشگر یا مبدل موجود (برند، مدل و نوع ورودی).
- برند یا مدل مورد نظر و، اگر لودسل فعلی را دارید، کد کامل مدل آن.
سؤالات متداول
تفاوت لودسل و سنسور وزن چیست؟
لودسل نوع خاصی از حسگر نیرو است که نیرو یا وزن را به خروجی الکتریکی تبدیل میکند و در سیستمهای توزین بهکار میرود. «سنسور وزن» در بازار گاهی نام عمومی برای همین قطعه است. برای سفارش، نوع و مدل دقیق را بنویسید و به نام عمومی بسنده نکنید.
لودسل دیجیتال از آنالوگ بهتر است؟
یکی از آنها همیشه بهتر نیست؛ تفاوت در نوع خروجی و سازگاری با نمایشگر است. معیار تصمیم، دیتاشیت لودسل و ورودیهای نمایشگر است، نه صرفاً دیجیتال یا آنالوگ بودن.
آیا همهی لودسلها استرینگیج هستند؟
خیر. لودسل استرینگیج رایجترین گروه است، اما لودسلهای هیدرولیکی و پنوماتیک هم وجود دارند که سازوکارشان فشار سیال است. شکلهای تکنقطهای، خمشی، فشاری و S شکل در این مقاله از گروه استرینگیجاند.
نوع مکانیکی یک مدل برای همهی ظرفیتهایش یکی است؟
همیشه اینطور نیست. در برخی خانوادهها نوع مکانیکی با ظرفیت تغییر میکند، پس همیشه دیتاشیت همان مدل و همان ظرفیت را بخوانید.
جمعبندی
برای تعیین نوع، اول جهت و مسیر بار را مشخص کنید، بعد سازهی نصب، سپس ظرفیت و خروجی. نوعهای رایج در دستههای خرید لودسل فروشگاه فهرست شدهاند و دستهی مربوط به هر نوع در بخشهای بالا لینک شده است. اگر هنوز نوع مناسب را نمیدانید، اطلاعات بخش قبل را برای استعلام بنویسید.


دیدگاه خود را به اشتراک بگذارید